Restrukturyzacja Gospodarstwa Rolnego w Kujawsko-Pomorskim

Polskie rolnictwo przechodzi kryzys. Wzrost kosztów produkcji (nawozy, paliwo, energia) przy niestabilnych cenach w skupach sprawia, że nawet duże, wielopokoleniowe gospodarstwa tracą płynność.

Dla rolnika licytacja komornicza to nie tylko utrata biznesu – to utrata domu i ojcowizny. Restrukturyzacja rolnicza powstała po to, by temu zapobiec.

Jeżeli chcesz najpierw zrozumieć sam mechanizm układu (tryby postępowań, co daje obwieszczenie, jak wygląda głosowanie), zacznij od wpisu bazowego: czym jest restrukturyzacja.

Skąd biorą się długi w gospodarstwie? (diagnoza, zanim będzie za późno)

Najczęściej problemy nie wynikają z jednego „złego sezonu”, tylko z kumulacji kilku źródeł zadłużenia: * kredyty inwestycyjne i obrotowe (często w bankach spółdzielczych), * leasing maszyn (sprzęt pracuje, ale rata „nie zna” słabszego skupu), * zobowiązania wobec dostawców (pasze, nawozy, środki ochrony roślin), * zaległości publicznoprawne (ZUS/KRUS/US – zależnie od formy), * egzekucje i zabezpieczenia na majątku: hipoteki, zastawy, poręczenia.

Jeśli na tym etapie wchodzi już komornik, zobacz też poradnik „pierwszej pomocy”: jak wstrzymać egzekucję komorniczą.

Czy rolnik to przedsiębiorca?

To kluczowe pytanie. Zgodnie z Prawem restrukturyzacyjnym, zdolność restrukturyzacyjną ma każdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą.

W praktyce oznacza to, że o restrukturyzację może ubiegać się: 1. Rolnik prowadzący działalność zarejestrowaną w CEIDG. 2. Rolnik prowadzący tzw. działy specjalne produkcji rolnej. 3. Rolnik indywidualny (ryczałtowy), nie wpisany do CEIDG – w wielu sprawach sądy przyjmują, że prowadzenie gospodarstwa ma cechy działalności zarobkowej wykonywanej w sposób zorganizowany i ciągły. W praktyce każdy przypadek warto przeanalizować (szczególnie, gdy oprócz gospodarstwa masz też inne źródła dochodu).

Na czym polega oddłużanie gospodarstwa?

Restrukturyzacja to układ z wierzycielami (bankami, dostawcami pasz/nawozów, KOWR). Celem jest dopasowanie spłaty długów do Twoich realnych możliwości.

Co możesz zyskać?

• Ochrona ziemi i maszyn: Po uruchomieniu ochrony restrukturyzacyjnej egzekucja co do zasady ulega zawieszeniu, co daje czas na spokojne zebranie plonów i przygotowanie układu.
• Karencja w spłacie: Często da się wynegocjować karencję (np. kilka miesięcy lub sezon), aby odbudować płynność.
• Dostosowanie do sezonowości: Raty mogą być płatne raz w roku (np. po żniwach), a nie co miesiąc, co jest zmorą wielu kredytów komercyjnych.
• Uporządkowanie odsetek i kosztów: Najczęściej realnym celem jest redukcja odsetek, kosztów windykacji i „oddech” w terminach płatności. Częściowa redukcja długu zależy od sytuacji i tego, co przejdzie w głosowaniu.

Przykład układu „pod sezon” (modelowy)

Gospodarstwo mieszanego profilu ma raty kredytów i leasingów „rozlane” na cały rok, a przychody skoncentrowane po żniwach. W propozycjach układowych można wtedy zaplanować: * raty kwartalne lub roczne, * karencję do momentu sprzedaży plonów, * spłatę części rat z dopłat (jeśli wpływają regularnie) oraz części z bieżącej sprzedaży.

Restrukturyzacja a KRUS i ARiMR

To najczęstsze obawy rolników. Wyjaśniamy:

1. Dopłaty bezpośrednie: W planie restrukturyzacyjnym często traktuje się je jako przewidywalne źródło wpływów (i element spłaty rat układowych). W konkretnych sprawach warto jednak sprawdzić, czy dopłaty nie są już „wpięte” w egzekucję lub zabezpieczenia i jak je bezpiecznie uwzględnić w układzie.
2. KRUS: Zaległości można obejmować układem i rozkładać na raty. Kwestia ewentualnych umorzeń zależy od przepisów szczególnych i praktyki instytucji – w wielu sprawach kluczowe jest „udźwignięcie” rat, a nie spektakularne umorzenie.
3. KOWR (Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa): Bywa wierzycielem lub stroną umów dzierżawy. Dobrze przygotowany, realistyczny plan (z harmonogramem i źródłem spłat) zwykle działa lepiej niż „pobożne życzenia”.

Co przygotować przed pierwszą rozmową (checklista)

Żeby diagnoza była rzetelna, warto zebrać: * umowy kredytów/leasingów + harmonogramy, * listę wszystkich wierzycieli (także „małych”: dostawcy, prywatne pożyczki), * korespondencję z bankiem (wypowiedzenia, wezwania, aneksy), * pisma od komornika / zajęcia rachunków, * zestawienie przychodów i kosztów z ostatnich 12 miesięcy oraz plan na kolejne sezony, * wykaz majątku (grunty, budynki, maszyny) + informację o hipotekach/zastawach.

Jeśli szukasz opisu usługi (co robimy i jak możemy pomóc rolnikom w regionie), zobacz: restrukturyzacja rolników w Bydgoszczy.

Jak przebiega proces w Bydgoszczy?

Etap 1: Audyt gospodarstwa

Spotykamy się (możemy dojechać do Twojego gospodarstwa). Analizujemy strukturę zasiewów, inwentarz, umowy kredytowe i nakazy zapłaty.

Etap 2: Otwarcie postępowania (PZU)

Dokonujemy obwieszczenia w KRZ. Od tego dnia co do zasady uruchamia się ochrona przed egzekucją.

Etap 3: Plan Restrukturyzacyjny

To najważniejszy dokument. Musimy pokazać wierzycielom, że gospodarstwo będzie dochodowe. * Przykład: "Rezygnujemy z nierentownej hodowli trzody chlewnej, przestawiamy się na produkcję roślinną, sprzedajemy jedną nieużywaną działkę, by spłacić najpilniejsze długi, a resztę rozkładamy na 10 lat".

Etap 4: Głosowanie i Zatwierdzenie

Banki Spółdzielcze (częsty wierzyciel rolników) są trudnymi partnerami, ale wolą restrukturyzację niż windykację. Ziemia rolna jest trudna do szybkiego upłynnienia, a bank nie chce być rolnikiem. Dlatego zazwyczaj godzą się na układ.

FAQ – pytania, które słyszymy najczęściej

Podsumowanie

Jako rolnik masz prawo do drugiej szansy. Nie pozwól, by chwilowe problemy zniszczyły dorobek pokoleń. W naszym zespole mamy specjalistów, którzy rozumieją specyfikę pracy na roli – sezonowość, wpływ pogody i unijnych regulacji.

Chcesz uratować swoje gospodarstwo? Skontaktuj się z doradcą ds. rolnictwa w Bydgoszczy.

Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie.