Kluczowe wnioski z tego artykułu:
- Restrukturyzacja chroni majątek firmy przed komornikiem.
- Nie oznacza utraty kontroli nad firmą (w większości przypadków).
- Dla MŚP najczęściej wybierane jest Postępowanie o Zatwierdzenie Układu (PZU), bo daje szybki efekt ochronny.
- Układ zwykle opiera się na ratach, karencji i redukcji odsetek, a czasem także na częściowej redukcji zobowiązań (zależnie od sytuacji).
Kryzys finansowy w firmie rzadko zaczyna się „z dnia na dzień”. Najpierw pojawiają się opóźnienia, potem rolujesz terminy, a na końcu przychodzi blokada rachunku i komornik. Z perspektywy doradcy restrukturyzacyjnego najważniejsze jest jedno: działać wtedy, gdy firma nadal ma przychody i klientów – bo to przychód spłaca układ, a nie „dobra wola” wierzycieli.
Wielu przedsiębiorców w województwie kujawsko-pomorskim wciąż myli restrukturyzację z upadłością. To błąd, który może kosztować Cię dorobek życia. Upadłość to koniec firmy. Restrukturyzacja to jej nowy początek.
W tym przewodniku wyjaśniamy krok po kroku, na czym polega restrukturyzacja, ile kosztuje i dlaczego bywa najszybszą tarczą przeciwko egzekucji. Jeśli dziś Twoim problemem jest komornik, zobacz też praktyczny poradnik: jak wstrzymać egzekucję komorniczą.
Czym jest restrukturyzacja? (Definicja)
Restrukturyzacja to proces prawny (sądowy lub pozasądowy), którego celem jest uniknięcie upadłości dłużnika poprzez zawarcie porozumienia z wierzycielami.
Mówiąc prościej: Jeśli Twoja firma ma długi, których nie jest w stanie spłacić na bieżąco, prawo daje Ci możliwość powiedzenia "Stop!".
Podstawa prawna i cel (po ludzku)
Restrukturyzacja opiera się na Prawie restrukturyzacyjnym. W praktyce jej sens jest bardzo konkretny: 1. zatrzymać „wyścig do majątku” (komornik, wypowiedzenia umów, zajęcia), 2. uporządkować długi i podzielić wierzycieli na sensowne grupy, 3. pokazać realny plan naprawczy i doprowadzić do układu, który da się wykonywać.
Co zyskujesz od razu?
- Zawieszenie egzekucji: Komornik musi wstrzymać swoje działania. Nie zlicytuje maszyn, nie zajmie konta (lub musi je odblokować).
- Ochrona umów: Kluczowi kontrahenci, wynajmujący lokale czy firmy leasingowe nie mogą wypowiedzieć Ci umów z powodu dawnych zaległości.
- Oddech finansowy: Przestajesz płacić stare długi na czas trwania postępowania. Płacisz tylko bieżące koszty.
Restrukturyzacja a upadłość: najważniejsza różnica
W restrukturyzacji „kupujesz czas” i dogadujesz spłatę z wierzycielami, żeby firma mogła dalej działać. W upadłości co do zasady następuje likwidacja majątku i zakończenie bytu firmy (w przypadku spółek).
Jeżeli chcesz porównać ścieżki na konkretnych konsekwencjach (terminy, koszty, odpowiedzialność zarządu), przeczytaj: jak ogłosić upadłość firmy.
4 Rodzaje Postępowań Restrukturyzacyjnych
Polskie prawo oferuje cztery tryby. Wybór odpowiedniego zależy od tego, jak bardzo skłóceni są wierzyciele i jak głębokich zmian potrzebuje firma.
1. Postępowanie o Zatwierdzenie Układu (PZU) – Najczęstszy Wybór
To najczęstszy wybór w segmencie MŚP, bo daje szybki efekt ochronny i pozwala prowadzić większość działań poza salą sądową. * Jak to działa? Większość procesu dzieje się poza sądem. To Ty (z doradcą) zbierasz głosy wierzycieli. Sąd wkracza dopiero na końcu, by "przyklepać" ugodę. * Czas trwania: zwykle kilka miesięcy (zależy od liczby wierzycieli i sporności). * Dla kogo: Dla firm, które chcą działać szybko, dyskretnie i mają szansę dogadać się z wierzycielami. * Koszt: Najniższy ze wszystkich procedur.
W praktyce kluczowym momentem jest obwieszczenie w KRZ (Krajowy Rejestr Zadłużonych) i wyznaczenie tzw. dnia układowego. To wtedy „odcina się” stare zobowiązania i uruchamia ochronę przed egzekucją.
2. Przyspieszone Postępowanie Układowe (PPU)
- Jak to działa? Procedura sądowa, ale uproszczona.
- Dla kogo: Gdy masz dużo wierzycieli spornych (ale mniej niż 15% wszystkich długów).
3. Postępowanie Układowe
- Dla kogo: Dla firm z bardzo skomplikowaną sytuacją prawną i dużą ilością spornych długów (powyżej 15%). Trwa znacznie dłużej niż PZU.
4. Postępowanie Sanacyjne
To "opcja atomowa". Pozwala na głęboką ingerencję w firmę. * Supermoce: Możesz zwolnić pracowników bez odpraw (na zasadach jak przy upadłości) i odstąpić od niekorzystnych kontraktów, których normalnie nie dałoby się zerwać. * Wada: Tracisz zarząd nad firmą na rzecz zarządcy wyznaczonego przez sąd.
Kiedy restrukturyzacja ma sens? (Szybka autodiagnoza)
W praktyce restrukturyzacja działa najlepiej, gdy spełniasz 3 warunki: 1. Firma ma lub może odzyskać rentowność operacyjną (np. po ucięciu kosztów, renegocjacji umów, zmianie modelu sprzedaży). 2. Problemem jest płynność i struktura długu, a nie brak popytu na produkt/usługę. 3. Masz kontrolę nad dokumentami (umowy, saldo zobowiązań, ZUS/US, leasing, kredyty) i jesteś gotów działać szybko.
Jeśli nie wiesz, od czego zacząć, praktyczny „pierwszy krok” to uporządkowanie długów i przygotowanie się do rozmowy z doradcą. Wpis lokalny, który rozwija ten temat: restrukturyzacja firmy w Bydgoszczy – jak wygląda proces.
Przykład (modelowy), jak wygląda układ „w liczbach”
Załóżmy, że firma usługowa ma 12 wierzycieli i łącznie 980 tys. zł zobowiązań (bank + leasing + dostawcy + ZUS/US). W układzie często spotyka się rozwiązania typu: * karencja 3-6 miesięcy, żeby odzyskać płynność, * spłata kapitału w ratach (np. 36-60 rat), * redukcja odsetek i kosztów windykacji, * czasem częściowa redukcja długu handlowego – jeśli alternatywą dla wierzycieli byłaby upadłość i odzysk „groszowy”.
To nie są obietnice „z automatu” – to przykłady tego, o czym realnie rozmawia się z wierzycielami i co przechodzi w głosowaniu.
Ile to kosztuje? (Koszty w Bydgoszczy)
To najczęstsze pytanie, jakie słyszymy w naszej kancelarii przy ul. Gdańskiej. Koszty dzielimy na dwie grupy:
1. Koszty sądowe i obwieszczenia
Są relatywnie niskie. W przypadku PZU opłata za obwieszczenie w MSiG i KRZ to kilkaset złotych.
2. Wynagrodzenie Doradcy Restrukturyzacyjnego
Licencjonowany doradca (taki jak my) odpowiada za legalność procesu, przygotowanie planu naprawczego i negocjacje. * Większość kancelarii pobiera wynagrodzenie wstępne (za otwarcie postępowania). * Druga część to tzw. premia za sukces – płatna tylko wtedy, gdy wierzyciele zgodzą się na układ.
Ważne: Koszty restrukturyzacji zazwyczaj pokrywane są z bieżących przychodów firmy, które zostają "uwolnione" dzięki temu, że przestajesz spłacać stare raty kredytów.
Jeżeli chcesz zobaczyć, jak wygląda to od strony współpracy z licencjonowanym specjalistą, sprawdź stronę: doradca restrukturyzacyjny w Bydgoszczy.
Restrukturyzacja a Komornik – FAQ
Czy restrukturyzacja cofa zajęcie komornicze?
W Postępowaniu o Zatwierdzenie Układu (PZU) ochrona egzekucyjna uruchamia się z dniem obwieszczenia w KRZ. W praktyce komornik nie powinien podejmować nowych czynności, a środki zajęte na koncie nie mogą być przekazane wierzycielowi. Niestety „techniczny” przebieg bywa różny (zależy m.in. od etapu egzekucji i komunikacji z komornikiem), dlatego w sprawach pilnych warto mieć procedurę pod ręką – opisujemy ją w artykule: jak wstrzymać egzekucję komorniczą.
Czy stracę kontrolę nad firmą?
W procedurze PZU i PPU – nie. Zachowujesz tzw. zarząd własny. Doradca (nadzorca układu) musi wyrazić zgodę tylko na czynności przekraczające "zwykły zarząd" (np. sprzedaż nieruchomości, zaciągnięcie nowego dużego kredytu). Normalna działalność (zakup towaru, wypłaty, sprzedaż usług) odbywa się bez ingerencji z zewnątrz.
Jak wygląda głosowanie nad układem?
Nie ma już "zebrań wierzycieli" w dusznych salach sądowych. Głosowanie odbywa się elektronicznie przez system KRZ (Krajowy Rejestr Zadłużonych). My przygotowujemy karty do głosowania, a wierzyciele klikają "ZA" lub "PRZECIW".
Czy ZUS i Urząd Skarbowy zgodzą się na układ?
Wierzytelności publicznoprawne (ZUS/US) mogą być objęte układem, ale praktyka ich głosowania zależy od konstrukcji propozycji układowych i dokumentów finansowych. Najczęściej w grę wchodzi rozłożenie zaległości na raty oraz uporządkowanie odsetek/egzekucji. To temat, w którym diabeł tkwi w szczegółach, dlatego w realnych sprawach przygotowuje się propozycje tak, aby były „do obrony” zarówno ekonomicznie, jak i formalnie.
Lokalny Kontekst: Sąd Rejonowy w Bydgoszczy
Sprawy restrukturyzacyjne dla przedsiębiorców z Bydgoszczy, Inowrocławia, Świecia czy Tucholi prowadzi: Sąd Rejonowy w Bydgoszczy, VIII Wydział Gospodarczy ul. Wały Jagiellońskie 2, 85-131 Bydgoszcz.
Jako lokalni praktycy znamy specyfikę tego wydziału. Wiemy, jak sędziowie podchodzą do wniosków o zatwierdzenie układu i na co zwracają uwagę referendarze sądowi. To pozwala nam procedować sprawniej i unikać błędów formalnych, które mogłyby pogrążyć Twój wniosek.
Podsumowanie: Czy warto?
Jeśli Twoja firma ma potencjał, by zarabiać, ale dławią ją stare długi – restrukturyzacja jest jedyną logiczną drogą.
Alternatywą bywa upadłość, która dla wielu firm oznacza koniec biznesu i wyprzedaż majątku. W restrukturyzacji: 1. Ratujesz firmę. 2. Redukujesz długi. 3. Zatrzymujesz majątek.
Nie czekaj, aż komornik zablokuje wszystko. Pierwszym krokiem jest analiza sytuacji i dobór właściwej ścieżki (PZU/PPU/układ/sanacja albo upadłość). Skontaktuj się z nami – w Bydgoszczy pomagamy przedsiębiorcom wrócić na prostą.
Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie.
